در
کتابخانه
بازدید : 982993تاریخ درج : 1391/03/21
Skip Navigation Links.
شناسه کتاب
Expand <span class="HFormat">ادامه ی مرحله ی هفتم</span>ادامه ی مرحله ی هفتم
Expand <span class="HFormat">مرحله ی هشتم</span>مرحله ی هشتم
Collapse <span class="HFormat">مرحله ی نهم</span>مرحله ی نهم
Collapse <span class="HFormat">فصل 1</span>در بیان حقیقت حدوث و قدم فصل 1در بیان حقیقت حدوث و قدم
Collapse جلسه صد و نهم جلسه صد و نهم
فی بیان حقیقتهما
بحث حدوث و قدم بحث خوبی است كه مختصر هم هست یكی از مسائلی كه درامور عامه فلسفه اُولی مطرح می شود مسأله حدوث و قدم است مسأله دیگری كه قریب به این مسأله است
تعریف حدوث و قدم
سؤالی به عنوان مقدمه
حدوث و قدم نسبی
جامع المقاصد
مرحوم آخوند حدوث و قدم را مشترك لفظی می دانند
حدوث و قدم زمانی
بنا بر این تعریف، زمان نمی تواند حادث زمانی باشد
تعریف حدوث و قدم زمانی به نحوی دیگر
اشاره ای به حاشیه علامه طباطبایی
حدوث و قدم ذاتی
حكما در طرح مسأله حدوث و قدم ذاتی، ناظر به مطلب متكلمین اند
Expand <span class="HFormat">فصل 2: </span>در اثبات حدوث ذاتی فصل 2: در اثبات حدوث ذاتی
Expand <span class="HFormat">فصل 3: </span>آیا حدوث زمانی كیفیتی زائد بر وجود حادث است؟ فصل 3: آیا حدوث زمانی كیفیتی زائد بر وجود حادث است؟
Expand <span class="HFormat">فصل 4: </span>حدوث، علت نیاز به علت نیست فصل 4: حدوث، علت نیاز به علت نیست
Expand <span class="HFormat">فصل 5: </span>تقدم و تأخر و اقسام این دوفصل 5: تقدم و تأخر و اقسام این دو
Expand <span class="HFormat">فصل 6: </span>آیا اقسام تقدم و تأخر مشترك معنوی اند یا لفظی؟ فصل 6: آیا اقسام تقدم و تأخر مشترك معنوی اند یا لفظی؟
Expand <span class="HFormat">فصل 7: </span>آیا اطلاق تقدم بر اقسامش به تشكیك است؟ فصل 7: آیا اطلاق تقدم بر اقسامش به تشكیك است؟
Expand <span class="HFormat">فصل 8: </span>در اقسام معیّت فصل 8: در اقسام معیّت
Expand <span class="HFormat">فصل 9: </span>تكمیل بحث حدوث ذاتی فصل 9: تكمیل بحث حدوث ذاتی
Expand متن اسفار (همراه توضیحات استاد هنگام تدریس متن اسفار (همراه توضیحات استاد هنگام تدریس
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
 
مرحوم آخوند حدوث و قدم ذاتی را هم به نحو دیگری تعریف كرده اند. فرموده:

حدوث ذاتی آن است كه وجود شی ء بذاته نباشد و قدم ذاتی آن است كه وجود شی ء مستند به ذات خودش باشد. اگر این طور تعریف كنیم اصلا مفهوم سبق و لحوق را در تعریف حادث و قدیم اخذ نكرده ایم، بلكه این، اصطلاح جداگانه ای می شود.
پس در باب حادث و قدیم زمانی سبق و لحوق را آوردیم و گفتیم حادث زمانی آن است كه عدمش بر وجودش تقدم دارد و قدیم زمانی آن است كه عدمش سبق بر وجودش ندارد، یا به تعبیر مرحوم آخوند: قدیم زمانی آن چیزی است كه برای وجودش اول نیست. پس بالاخره در اینجا مفهوم اول و آخر و امثال اینها اخذ شده. اما در حادث و قدیم ذاتی اصلا ایشان سبق و لحوق را كنار گذاشته اند [1].
مجموعه آثار شهید مطهری . ج12، ص: 719

[1] - . سؤال: لازمه چنین تعریفی برای حدوث و قدم ذاتی، سبق و لحوق است.
استاد: تعریف را با لازم اشتباه نكنید. ما الان می گوییم: اینجا در تعریف حدوث و قدم ذاتی، مفهوم سبق و لحوق اخذ نشده. توضیح اینكه: در اینجا می گوییم: بودن وجود شی ء، مستند به ذات، معنی قدم ذاتی است و بودن وجود شی ء، مستند به غیر، معنی حدوث ذاتی است. تا اینجا تعریف حدوث و قدم ذاتی را بیان كرده ایم. بعد می گوییم: هر امری كه وجودش مستند به ذات باشد وجودش مسبوق به غیر عدم نیست و هر امری كه وجودش مستند به غیر باشد وجودش مسبوق به غیر هم هست. این، حرف درستی است، اما آن كه وجودش مستند به غیر است دو حیثیت دارد: یكی اینكه وجودش مستند به غیر و معلول غیر است، و دیگر اینكه وجودش مسبوق به غیر است. حال معنی حدوث كدام یك از این دو مفهوم است؟ درست است كه این دو مصداقا یكی است، اما ما نمی خواهیم چیزی را به حمل شایع بیان كنیم، بلكه می خواهیم تعریف را كه به حمل اوّلی ذاتی است بیان كنیم. در مقام تعریف باید مشخص باشد كه معنی حدوث ذاتی آیا مستند به غیر بودن است، یا مسبوق به غیر بودن، گو اینكه هر مستند به غیری، مسبوق به غیر هم هست و هر مسبوق به غیری، مستند به غیر هم هست.
کليه حقوق برای پايگاه شهید مطهری محفوظ است