در
کتابخانه
بازدید : 498336تاریخ درج : 1391/03/21
Skip Navigation Links.
شناسه کتاب
Collapse <span class="HFormat">مرحله ی هفتم</span>مرحله ی هفتم
Expand <span class="HFormat">فصل 10: </span>حركت و سكون فصل 10: حركت و سكون
Expand <span class="HFormat">فصل 11: </span>تحقیق درباره ی چگونگی وجود حركت فصل 11: تحقیق درباره ی چگونگی وجود حركت
Expand <span class="HFormat">فصل 12: </span>اثبات محرك اول فصل 12: اثبات محرك اول
Expand <span class="HFormat">فصل 13: </span>پاسخ اشكالات مربوط به اصل نیازمندی متحرك به محرك فصل 13: پاسخ اشكالات مربوط به اصل نیازمندی متحرك به محرك
Expand <span class="HFormat">فصل 14: </span>تقسیمات قوه ی محركه و اثبات محرك عقلی فصل 14: تقسیمات قوه ی محركه و اثبات محرك عقلی
Expand <span class="HFormat">فصل 15</span>امر مفارق، فاعل مستقیم حركات در طبیعت نیست فصل 15امر مفارق، فاعل مستقیم حركات در طبیعت نیست
Expand <span class="HFormat">فصل 16: </span>هر حادثی مسبوق به قوه و ماده است فصل 16: هر حادثی مسبوق به قوه و ماده است
Expand <span class="HFormat">فصل 17: </span>تقدم فعل بر قوه فصل 17: تقدم فعل بر قوه
Expand <span class="HFormat">فصل 18: </span>آیا موضوع حركت جسم است؟ فصل 18: آیا موضوع حركت جسم است؟
Expand <span class="HFormat">فصل 19: </span>حكمت مشرقی فصل 19: حكمت مشرقی
Expand <span class="HFormat">فصل: 20</span>اثبات طبیعت برای متحرك و اینكه طبیعت مبدأ قریب همه حركات است فصل: 20اثبات طبیعت برای متحرك و اینكه طبیعت مبدأ قریب همه حركات است
Expand <span class="HFormat">فصل 21: </span>كیفیت ربط متغیر به ثابت فصل 21: كیفیت ربط متغیر به ثابت
Expand <span class="HFormat">فصل 22: </span>نسبت حركت با مقولات فصل 22: نسبت حركت با مقولات
Expand <span class="HFormat">فصل 23: </span>حركت در چه مقولاتی واقع می شود و در چه مقولاتی واقع نمی شود؟ فصل 23: حركت در چه مقولاتی واقع می شود و در چه مقولاتی واقع نمی شود؟
Collapse <span class="HFormat">فصل 24</span>تحقیق در وقوع حركت در مقولات پنجگانه فصل 24تحقیق در وقوع حركت در مقولات پنجگانه
Expand جلسه ی سی ام جلسه ی سی ام
Expand جلسه ی سی و یكم جلسه ی سی و یكم
Expand جلسه ی سی و دوم جلسه ی سی و دوم
Expand جلسه ی سی و سوم جلسه ی سی و سوم
Expand جلسه ی سی و چهارم جلسه ی سی و چهارم
Expand جلسه ی سی و پنجم جلسه ی سی و پنجم
Collapse جلسه ی سی و ششم جلسه ی سی و ششم
خلاصه ی نظر مرحوم آخوند در باب موضوع حركت جوهری
حل اشكال در حركت كمّی
برهان فصل و وصل
یك اشكال مهم
جسم به معنای ماده و جسم به معنای جنس
Expand <span class="HFormat">فصل 25: </span>تحقیق در حركت كمّی فصل 25: تحقیق در حركت كمّی
Expand <span class="HFormat">فصل 26: </span>براهین دیگر بر حركت جوهری فصل 26: براهین دیگر بر حركت جوهری
Expand <span class="HFormat">فصل 27: </span>رد استدلال شیخ و دیگران بر اینكه حدوث صور جوهری به سبب حركت نیست فصل 27: رد استدلال شیخ و دیگران بر اینكه حدوث صور جوهری به سبب حركت نیست
Expand <span class="HFormat">فصل 28: </span>تأكید بر حركت در جواهر طبیعی فصل 28: تأكید بر حركت در جواهر طبیعی
Expand <span class="HFormat">فصل 29: </span>ویژگیهای حركت وضعی مستدیرفصل 29: ویژگیهای حركت وضعی مستدیر
Expand متن اسفار (همراه توضیحات استاد هنگام تدریس) متن اسفار (همراه توضیحات استاد هنگام تدریس)
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
پدیدآورنده : استاد شهید مرتضی مطهری
 
مرحوم آخوند در میان كلماتش حرفی دارد كه ممكن است توجیه كننده ی همه ی اینها باشد و آن مطلبی است كه در فصل آینده می آید، كه ما نمی خواهیم بحث مفصل فصل بعد را در این جلسه مطرح كنیم. البته ایشان در همین فصل در قالب چند سطر مطلبی را به طور خلاصه می گوید و آن این است كه ایشان مدعی می شود كه در این گونه حركات، صورت نوعیه باقی است ولی ماده تغییر می كند. این حرف دقیقی است و ایشان از این مطلب حتی در مسائل معاد نتایجی می گیرد. ایشان می گوید وقتی جسمی مثل جسم نامی، حیوان یا انسان در مراحلی و مراتبی حركت می كند آنچه كه ملاك وحدت است و باقی است صورت نوعیه است ولی ماده دائماً تغییر می كند و «شیئیّة الشی ء بصورته لا بمادته» . مثلاً قوه ی نمو در جسم نامی باقی است ولی آن جسمی كه قوه ی نمو در آن حلول كرده است دائماً متبدل می شود؛ آن جسم دائماً تغییر می كند ولی [قوه ی] نمو باقی است، نامی باقی است. وقتی كه می گوییم یك شی ء جسم نامی است یعنی جسم تغییر می كند ولی نامی باقی است.

اینجاست همان مسئله ی معروفی كه مرحوم آخوند مكرر درباره ی آن بحث می كند كه آیا جسمی كه تغییر می كند جسم به معنای ماده است یا جسم به معنای جنس است؟ می گوید جسم به آن معنی كه ماده است تغییر می كند نه به آن معنی كه جنس است. این توضیح را در اینجا عرض كردم تا چند سطری كه مرحوم آخوند در ذیل كلامش در این فصل به طور مجمل آورده تا حدی روشن شده باشد. فرق میان جسم به اعتباری كه ماده است و جسم به اعتباری كه جنس است خودش داستان درازی دارد كه ان شاء اللّه در ضمن فصل آینده درباره ی آن بحث می كنیم.
مجموعه آثار شهید مطهری . ج11، ص: 441
کليه حقوق برای پايگاه شهید مطهری محفوظ است